"Avrupa harekete geçmezse nükleer faaliyetleri arttırırız'

İran, Avrupa ülkelerine, Tahran'ın, ABD'nin nükleer anlaşmadan çekildikten sonra yürürlüğe koyduğu yaptırımlardan korunmaması halinde nükleer anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerinden daha da geri adım atacağının mesajını verdi.

06 Ağustos 2019 06:28 | Kategori: Dünya

ABD’nin tek taraflı olarak çekildiği anlaşmanın diğer imzacı devletleri arasında olan Avrupa ülkeleri, Başkan Donald Trump yönetiminin İran’ı nükleer faaliyetleri konusunda daha sıkı kısıtlamaları kabul etmeye zorlama çabasını engelleyebilmiş değil.

İran, 2015’te imzalanan anlaşma uyarınca uranyum zenginleştirme programından geri adım karşılığında petrolünü satmasına imkan verilmemesi halinde, dünyadaki petrol sevkiyatı trafiğinin beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan bütün enerji ihracatını bloke etme tehdidinde bulunmuştu.

İran Atom Enerjisi Kurumu sözcüsü Behruz Kamalvandi, "Avrupalılar’ın nükleer anlaşmadaki yükümlülüklerinin devam etmesiyle birlikte İran bir ay içinde anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerini azaltmak amacıyla üçüncü bir adım atacak” şeklinde konuştu.

İranlı yetkili yaptığı açıklamada İran’ın depoladığı ağır su miktarını 130 tonun üzerine çıkardığını, zenginleştirilmiş uranyum rezervi miktarının da 300 kilogramın üzerinde olduğunu söyledi.

İran’ın kısa vadede yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum yapmasını engellemek amacıyla tasarlanan anlaşma İran’ın ancak 300 kilogramdan az düzeyde zenginleştirilmiş uranyum rezervine sahip olmasına imkan veriyordu.

Anlaşma kapsamında İran büyük miktarlarda bulunduğunda plütonyum ortaya çıkarabilen 130 ton ağır su depolayabiliyordu. İranlı yetkili, "Yükümlülüklerimizi kenara koyarak ya da askıya alarak nükleer faaliyetlerimizin hızını arttıracağımız kesin” ifadelerini kullandı.

İranlı sözcü Tahran’ın bir sonraki adımının ne olacağı konusunda ayrıntı vermedi ancak İran geçtiğimiz ay santrifüjleri yeniden aktive edebileceği ve uranyumu yüzde 20 oranında zenginleştirebileceği uyarısında bulunmuştu.

Nükleer anlaşma kapsamında zenginleştirme tavan sınırı elektrik üretimi için uygun oran olarak nitelenen yüzde 3,67 olarak belirlenmişti.

İran’ın yüzde 20 oranında uranyum zenginleştirmeye başlaması halinde, Tahran nükleer silaha erişim için gereken yüzde 90 oranının hala çok altında uranyuma sahip olacak. Ancak bu, nükleer silah yapabilme kapasitesine bir adım daha yaklaşması açısından önemli olacak.

İranlı yetkili, İngiltere, Fransa, Almanya, Rusya ve Çin’in İran’ı ABD yaptırımlarından koruması halinde İran’ın geri adım atabileceğini ve anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerine yeniden dönebileceği mesajını bir kez daha verdi.

Trump’ın Obama döneminde imzalanan anlaşmadan tek taraflı olarak çekilmesinden bu yana bölgede yaşanan gerilimin savaşa dönüşebileceği endişesi yoğun. Son dönemde Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol tanker trafiği ABD ve İran arasında yaşanan gerilimin odak noktası haline gelmiş durumda. Trump yönetimi Mayıs ayından bu yana Körfez’deki askeri varlığını arttırdı.

Pazartesi günü İran, Tahran’ın petrol kaçakçılığı yaptığı gerekçesiyle ikinci bir petrol tankerine el koyduğunu açıkladı, Hürmüz Boğazı’nda denizcilik alanında işlenen suçları hoş görmeyeceğini duyurdu.

Pazar günü İran Devrim Muhafızları yedi mürettebatı bulunan Irak’a ait tankeri kendi kıyılarına yönlendirmiş, mürettebatı da gözaltına almıştı.

İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif, Tahran’da düzenlenen basın toplantısında konuştu, "İran Körfez’de işlenen bazı denizcilik suçlarına göz yumuyordu ancak artık öyle yapmayacak. İran Hürmüz Boğazı’nın ve bölgenin güvenliğinden ve emniyetinden sorumludur” şeklinde konuştu.

Zarif, ABD’nin kendisine uyguladığı yaptırımları da eleştirdi, Washington’un 2015 nükleer anlaşmasının kurtarılması için diplomasiye kapıyı kapattığını söyledi.

İran Dışişleri Bakanı Zarif "İran gerekirse nükleer anlaşmadan çıkar” dedi. İran bugüne kadar Trump yönetiminin yeni bir nükleer anlaşmanın müzakere edilmesi yönündeki çağrılarını reddetmişti.

Sitemiz yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm haklarının sahibidir. Kaynak gösterilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı özel izin alınmadan kullanılamaz. Ancak alıntılanan köşe yazısı/haberin bir bölümü, alıntılanan habere aktif link verilerek kullanılabilir.
YUKARI